Is duurzamer ook duurder?
Duurzaam aankopen hoeft niet duurder te zijn. Hier lees je waarom je verder kijkt dan de aankoopprijs, en hoe je ook rekening houdt met levensduur, mensenrechten en kansen voor kmo’s.
In de praktijk kijken veel overheidsopdrachten vooral naar het economische aspect. Milieu en sociale aspecten komen minder vaak aan bod. Veel aankoopdiensten gaan er nog van uit dat duurzaam aankopen duurder is, maar dat hangt vooral af van hoe je je aankopen organiseert.
Kijk naar de kosten op lange termijn
Een duurzaam product kan bij aankoop iets duurder zijn. Reken je alle kosten mee over de hele levensduur, dan kan het op termijn goedkoper uitvallen. Dat geldt vooral voor aankopen die veel energie of materiaal verbruiken, zoals:
- voertuigen
- huishoudtoestellen
- slecht geïsoleerde kantoorgebouwen
Onderzoek eerst je behoefte
Een te beperkt behoefteonderzoek leidt vaak tot onnodige kosten. Een voorbeeld: routinematig vliegtuigtickets kopen zonder na te gaan of een videovergadering volstaat.
Een lage prijs kan een menselijke kost hebben
Een lage prijs gaat soms samen met schendingen van arbeids- en mensenrechten. Dan wordt goedkoop kopen mensonwaardig kopen. Het risico is het grootst in mondiale productieketens met veel toeleveranciers, zoals bij:
- IT-producten
- textiel
- harde vloeren
Maar ook dichter bij huis speelt het, bijvoorbeeld bij de veiligheid en huisvesting van arbeiders in de voedingsproductie.
Geef kmo’s een kans
Centraal aankopen levert schaalvoordelen op, maar kan kmo’s uitsluiten. Vraag je daarom af of de manier waarop je je opdracht organiseert bepaalde bedrijven ontmoedigt om mee te dingen, bijvoorbeeld door hun grootte of hun ligging.
Bekijk je aankoop in het grotere geheel
Of duurzaam aankopen duurder is, valt dus niet eenvoudig te beantwoorden. Kostenbesparing blijft voor de meeste organisaties een belangrijk uitgangspunt. Maar hoe verantwoord je goedkoop aankopen als andere afdelingen van je organisatie inzetten op kwaliteit, veiligheid, klimaat, sociaal beleid of kmo-beleid? Zorg dat je aankoopbeslissingen passen bij de doelen van je hele organisatie.
Alle inhoud van de oorspronkelijke tekst zit er nog in. De lange alinea’s heb ik opgesplitst onder tussentitels die elk één boodschap dragen, en de voorbeelden staan in korte opsommingen. Zo kan een bezoeker alleen de tussentitels lezen en toch de hoofdlijn volgen.